İsrail parlamentosu Knesset'teki Arap milletvekillerinden Ebu Arar, yaptığı yazılı açıklamada, BMGK'nin yeni kararının İsrail işgalini, Filistin topraklarındaki Yahudi yerleşim birimi faaliyetlerini ve Filistin halkına karşı keyfi uygulamaları engellemek için kullanılabileceğini belirtti.

Arar, İsrail'in işgal altındaki topraklardaki Yahudi yerleşim birimi faaliyetlerinin ve insan hakları ihlallerinin, sahada oluşturulacak özel gruplar tarafından yakından izlenerek rapor edilmesi ve bu izleme faaliyetine BM'nin de katılması gerektiğini aktardı.

Arap milletvekillerinden Abdullah Ebu Maruf da BMGK'nin kararını tarihi bir karar olarak niteleyerek şu değerlendirmeyi yaptı: "Bu karar, İsrail-Filistin meselesinin çözümü yönünde olumlu bir adımdır ve Yahudi yerleşim birimleri politikalarının illegal ve sömürgeci bir siyaset olduğunu bir kez daha teyit etmiştir. Uluslararası toplum, İsrail'e, 1967'de işgal ettiği Doğu Kudüs, Batı Şeria ve Suriye'nin Golan tepelerinden çekilmesi yönünde baskı yapmak için yeni adımlar atmaya devam etmeli ve bağımsız bir Filistin devleti kurulması yönündeki çabalarını sürdürmelidir."

Knesset'teki bir diğer Arap milletvekili Üsame es-Sadi de BMGK kararı ile Doğu Kudüs ve Batı Şeria'daki Yahudi yerleşim birimi faaliyetlerine son verilmesinin talep edildiğini, Yahudi yerleşim birimi faaliyetlerinin illegal olduğunun ve uluslararası toplum tarafından tamamen reddedildiğinin net bir şekilde ortaya koyulduğunu bildirdi.

Sadi, İsrail işgali altındaki topraklarda yer alan Yahudi yerleşim birimlerinin uluslararası hukuka aykırı olduğuna işaret ederek Batı Şeria'da yer alan (Filistinlilere ait özel mülk üzerine kurulu) Amona Yahudi yerleşim birimi nedeniyle Başbakan Binyamin Netanyahu'nun Uluslararası Ceza Mahkemesinde yargılanacağını belirtti.

İsrail'in 120 üyeli parlamentosu Knesset'te 13 Arap asıllı milletvekili bulunuyor. Knesset'teki Arap milletvekilleri, Birleşik Arap Listesi adı altında oluşturdukları çatı partisi altında faaliyet yürütüyor.

İsrail Cumhurbaşkanı Rivlin

İsrail Cumhurbaşkanı Rivlin, "Kudüs, İsrail'in başkentidir ve sonsuza kadar öyle kalacaktır. Hiçbir uluslararası kurum bunu değiştiremez" ifadelerini kullandı.

İsrail Cumhurbaşkanı Rivlin, yaptığı yazılı açıklamada, kararı utanç verici olarak tanımladı.

Kararın yakın bir zamanda müzakerelere başlanması ihtimalini azalttığını belirten Rivlin, "Kudüs, İsrail'in başkentidir ve sonsuza kadar öyle kalacaktır. Hiçbir uluslararası kurum bunu değiştiremez." ifadelerini kullandı.

Başbakan Netanyahu ise Hanuka Bayramı münasebetiyle yaptığı ve İsrail Kanal 2 Televizyonu'nda yayınlanan açıklamasında, "Obama yönetimi dün, İsrail'e düşmanca bir darbe gerçekleştirdi. Siyonizmin ırkçı bir hareket olarak kabul edildiği karar iptal edildiği gibi bu karar da zamanla iptal edilecek. Egemenliğimizden taviz vermeyerek bu kararı iptal ettireceğiz." değerlendirmesinde bulundu.

Karşı çıkacaklar

Kararı "utanç verici" olarak tanımlayan ve uygulanmayacağını vurgulayan Netanyahu, "Biz yalnız değiliz. Amerikan Kongresinden üyelerle, cumhuriyetçilerle ve demokratlarla görüştüm, bana karara karşı çıkacaklarını teyit ettiler." dedi.

İsrail'in, Birleşmiş Milletlere (BM) bağlı kurumlara olan desteğini durduracağına dikkati çeken Netanyahu, İsrail'e karşı özel bir düşmanlık besleyen 5 BM kurumuna 7,8 milyon dolarlık yardımın durdurulması yönünde talimat verdiğini kaydetti. Netanyahu kurumların isimleriyle ilgili bilgi vermedi.

Kudüs Belediye Başkanı Nir Barkat da Twitter hesabından yaptığı açıklamada, ABD başkanlığına seçilen Donald Trump'ı, BMGK'nın kararına karşılık ABD'nin Tel Aviv Büyükelçiliğini Kudüs'e taşımaya çağırdı.

Barkat, büyükelçiliğin Kudüs'e taşınmasının, Trump'ın atacağı ve ABD'nin İsrail'in yanında olduğu mesajını verecek ilk adım olduğunu vurguladı.

Abbas: Karar sorunun çözüldüğü anlamına gelmiyor

Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinde (BMGK) İsrail'in işgali altındaki Filistin topraklarında yasa dışı tüm yerleşim faaliyetlerini "derhal ve tamamen" durdurmasını talep eden kararın kabul edilmesinin Filistin sorunun çözüldüğü anlamına gelmediğini ancak İsrail'le müzakerelerin yeniden başlaması için bir fırsat olduğunu söyledi.

Filistin Devlet Başkanı Abbas, işgal altındaki Batı Şeria'ya bağlı Beytullahim Belediyesi'nin Hazreti İsa'nın doğumu anısına düzenlediği Noel etkinliğinde yaptığı açıklamada, “Dün de uluslararası camianın Yahudi yerleşim birimlerinin gayrimeşru olduğunu kabul eden kararı dolayısıyla kazandığımız manevi zaferi kutladık.” ifadelerini kullandı.

BMGK'nın söz konusu kararının Filistin sorunun çözüldüğü anlamına gelmediğini vurgulayan Abbas, “Bu karar barış görüşmelerinin başlaması, iki devletli çözüm ve başkenti Doğu Kudüs olan 1967 sınırları üzerinde inşa edilecek bir Filistin için iyi bir fırsattır.” şeklinde konuştu.

Abbas, konuşmasında İsrail'i kastederek, “Diğerleri bu karardan neden rahatsızlık duyuyorlar anlamıyorum. Yahudi yerleşim birimleri illegaldir.” dedi.

"Gazzesiz Filistin olmaz"

Noel kutlamalarının Filistin halkının özgürlük ve bağımsızlığına vesile olması temennisinde bulunan Abbas, “Hamas ve Fetih Hareketleri arasında da uzlaşma sağlanmasını ümit ediyoruz. Böylece Gazze'de de Filistin Yönetimi'ne yeniden dönülmüş olsun. Çünkü Gazzesiz Filistin, Filistinsiz Gazze olmaz.” ifadelerini kullandı.

Mısır tarafından çarşamba günü BMGK'ya sunulan ve daha sonra yine Mısır'ın talebi üzerine ertelenen oylama, bu defa karar tasarısına destek veren Yeni Zelanda, Malezya, Venezuela ve Senegal tarafından Konseye getirilerek oylandı.

İsrail'in işgali altındaki Filistin topraklarında yasa dışı tüm yerleşim faaliyetlerini "derhal ve tamamen" durdurmasını talep eden karar, 14 oyla BMGK'da kabul edildi.

Diğer yandan BM Güvenlik Konseyi’nin İsrail’in Filistin topraklarındaki yasa dışı yerleşim faaliyetlerinin durdurulması yönünde aldığı karar İsraillilerin tepkisini çekti.

Kudüs’te yaşayan Shlomo Levi adlı İsrailli Birleşmiş Milletler’in İsrail’e her zaman karşı olduğunu söyledi:

“BM kararı mı? BM hiçbir zaman İsrail’i temsil eden bir kurum olmadı. Her zaman İsrail’e karşı oldu. Bir her zaman olduğu gibi doğru bildiğimizi yapmaya devam edeceğiz. Bunu İsrail devleti ve halkın çıkarı için yapıyoruz.”

Filistinliler ise BM’nin aldığı kararın pratikte kayda değer bir etki oluşturacağını düşünmüyor. Ramallah’da yaşayan Filistinli Halil Cemzawi şunları söyledi:

“Hiçbir şey değişmeyecek. Bu sadece politika. Yine de bu adımın halkımız için iyi gelişmelere vesile olmasını diliyorum. Açıkçası beklemiyorduk böyle bir adımı. Ama umuyorum ki bu karar eyleme geçirilir. Pratikte karşılığını görmek istiyoruz.”

ABD’nin çekimser kaldığı oylamada alınan karar İsrail’in 1967 yılından bu yana işgal ettiği topraklardaki faaliyetlerini ‘derhal ve tamamen’ durdurmayı öngörüyor. Bağlayıcı olmayan ve somut bir yaptırım öngörmeyen kararın uzun vadede İsrail aleyhine ciddi etkileri olabileceği belirtiliyor BM kararının Uluslararası Ceza Mahkemesi’nde açılan davalara ve İsrail’e yönelik yaptırımlar için referans alınabileceğine dikkat çekiliyor.

Donald Trump, twitter hesabından yaptığı açıklamada söz konusu kararı eleştirirken “20 Ocak’tan sonra işler daha farklı olacak.“dedi. Trump daha önceki açıklamalarında Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak kabul edeceğini söylemişti.

"BMGK'nın kararı, israil politikasına büyük bir tokattır"

Filistin resmi haber ajansı WAFA'nın haberine göre, Filistin Devlet Başkanlığı Sözcüsü Nebil Ebu Redine, yaptığı yazılı açıklamada, “BMGK'nın kararı, israil politikasına büyük bir tokattır.” ifadesine yer verdi. Ebu Redine, bu kararla israil'in yasa dışı yerleşim birimlerinin uluslararası düzeyde kınandığı ve iki devletli çözüme güçlü destek verildiğini belirtti. Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) Genel Sekreteri Saib Erakat ise kararın, BMGK'dan çıkan en önemli kararlardan biri olduğunu vurguladı.

Hamas: Kararın somut adımlara dönüştürülmesi gerekiyor

Hamas Sözcüsü Hazım Kasım, yaptığı açıklamada, hareketinin, kararı destekleyen ülkeleri takdir ettiğini belirtti. Sadece Yahudi yerleşim faaliyetleri değil, tüm işgalin bitirilmesi için alınan bu kararın somut adımlara dönüştürülmesi gerektiğini söyleyen Kasım, Filistinlilerin yerleşim faaliyetlerine karşı direnme hakkı konusunda ısrarcı olduğunu vurguladı.

İslami Cihad: Filistin davasında adalet için kazanılan bir zafer

İslami Cihad Hareketinden yapılan yazılı açıklamada ise karar, “Filistin davasında adalet için kazanılan bir zafer” olarak değerlendirildi. Açıklamada, “BMGK kararı, israil'in siyasetlerine yönelik açık bir kınamadır. israil ve izlediği politikalar aleyhine oluşan bir uluslararası kamuoyu var.” ifadeleri kullanıldı.

Fetih hareketi: Tarihi bir zaferdir

Fetih Hareketi Sözcüsü Usame el-Kavasimi tarafından yapılan yazılı açıklamada, “Karar, Filistin halkı ve dünyanın tüm özgür insanları için tarihi bir zaferdir ve yeni bir dönemin başlangıcıdır.” değerlendirmesinde bulunuldu. Açıklamada, kararın ayrıca BMGK'nın tutumunda köklü bir değişimi yansıttığı ve israil'in işgal politikalarının tehlikesinin idrak edildiğini gösterdiği ifade edildi.

İİT'den israil'e baskı yapılması çağrısı

İslam İşbirliği Teşkilatı, (İİT) Arap Parlamentosu ve Arap Birliği, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde (BMGK) israil'in işgali altındaki Filistin topraklarında yasa dışı tüm yerleşim faaliyetlerini “derhal ve tamamen” durdurmasını talep eden kararı memnuniyetle karşılayarak, kararın uygulanması için israil'e baskı yapılması çağrısında bulundu. İİT tarafından yapılan yazılı açıklamada, Filistin topraklarındaki yasa dışı yerleşim faaliyetleri “sömürge yerleşimi” olarak nitelendirildi. Yerleşim birimlerinin BMGK kararları ve uluslararası hukukla bağdaşmadığının vurgulandığı açıklamada, kararın uygulanması için uluslararası topluma çağrı yapıldı. (AA / Euronews / Doğruhaber)